Неон XO · §19 Заттар қай кезде қайнайды және балқиды
Ойыншы торкөзді таңдап, сұраққа жауап береді. Дұрыс – торкөзге белгісі қойылады. Қате – торкөз бос қалады, кезек қарсыласқа өтеді.
Апаның дастарханы
Затты басып таңда, сосын себетті бас. Заттарды өз ойыңша екі топқа бөл. Кейін «Құрамын көру» лупасымен тексер.
Проблемалық сұрақ
Тұзды жер қойнауынан, көлден өндіреді. Ал қантты неге шахтадан қазып ала алмаймыз?
Қант жер қойнауында кездеспейді. Оны тірі ағза – өсімдік түзеді: қант құрағын немесе қант қызылшасын өсіріп, шырынынан қант алады. Сондықтан қант – органикалық зат. Ал тұз жансыз табиғатта түзіледі – ол бейорганикалық зат (оқулық, 118-бет).
1-кезең. Оқулықтағы 1–2-тәжірибелер және күйдіру сынағы
Менің болжамым:
2-кезең. Сөреге сұрыпта
Затты таңдап, сөрені бас. Барлығын орналастырған соң «Тексеру» батырмасын бас.
«Қулық» сұрақ
Мәрмәр мен бордың (CaCO₃) құрамында көміртек бар. Неге олар бейорганикалық?
PISA · Қант қайдан келеді?
Оқулық, 118-бет. Деректер шартты.
Жамбыл облысындағы ауылда қант зауыты бар. Әлихан экскурсияда зауыттың қант қызылшасынан қант алатынын білді. Ал анасы ас тұзының тұзды көлден өндірілетінін айтты.
Зат
Қайдан алынады?
Деректер
Қант
қант қызылшасының шырынынан
1 т қызылшадан ≈150 кг қант; қызылша 5–6 айда өседі
Ас тұзы
тұзды көлдің түбінен
дайын күйінде жиналады, өсіру қажет емес
1) Неге қантты шахтадан ала алмаймыз, ал тұзды көлден аламыз?
2) Зауытқа 2 т қызылша әкелінді. Қанша қант алуға болады?
Ашық сұрақ: «Қантты тағы қандай өсімдіктен алуға болады?»
Арқан тарту · §20 бекіту
Сұрақ кезекпен беріледі. Дұрыс жауап – арқан жауап берушіге қарай тартылады, қате – қарсыласқа қарай. Белгі шетке жетсе немесе 12 сұрақ біткенде ойын аяқталады.